Najważniejsze: nie wydawaj ani nie używaj narzędzi z wsadu, którego wskaźnik chemiczny wskazuje nieprawidłowe przetworzenie. Przy dodatnim wyniku wskaźnika biologicznego wstrzymaj rutynowe użycie urządzenia i uruchom procedurę wyjaśniającą właściwą dla Twojej placówki, urządzenia i rodzaju sterylizacji.
Najpierw rozróżnij dwa wyniki
Nieprawidłowy wskaźnik chemiczny sygnalizuje, że jeden lub kilka wymaganych parametrów ekspozycji mogły nie zostać osiągnięte w miejscu umieszczenia wskaźnika. Nie dowodzi sterylności produktu. Pakiet z nieprawidłowym wskaźnikiem nie powinien zostać użyty.
Dodatni wskaźnik biologiczny oznacza wzrost mikroorganizmów testowych po procesie. Wymaga sprawdzenia prawidłowości testu, zapisów cyklu, obsługi urządzenia i potencjalnej awarii. Szczegółowy sposób postępowania zależy od metody sterylizacji, rodzaju wsadu i procedur placówki.
Krok 1: zabezpiecz wsad i urządzenie
- oznacz wynik jako nieprawidłowy i zapisz datę jego odczytu,
- odseparuj wszystkie niezwolnione pakiety z podejrzanego wsadu,
- nie zmieniaj ani nie uzupełniaj wstecznie oryginalnych zapisów cyklu,
- wstrzymaj rutynowe użycie sterylizatora do czasu decyzji wynikającej z procedury,
- poinformuj osobę odpowiedzialną za proces i, jeśli to konieczne, serwis.
Krok 2: zbierz pełny zapis zdarzenia
Zapisz numer urządzenia i cyklu, zawartość wsadu, operatora, wybrany program, czas, temperaturę, ciśnienie, wyniki wskaźników fizycznych, chemicznych i biologicznych oraz numer partii i termin ważności testu. Dołącz wydruk urządzenia lub plik cyklu.
W Sterilo możesz powiązać parametry, wyniki testów i wsad z jednym cyklem, dzięki czemu podczas wyjaśniania nie trzeba odtwarzać zdarzenia z kilku segregatorów.
Krok 3: sprawdź najczęstsze przyczyny
- niewłaściwy program, czas albo temperatura,
- przeładowanie komory lub zbyt ciasne ułożenie pakietów,
- nieprawidłowe opakowanie albo przygotowanie narzędzi,
- niewłaściwe miejsce lub sposób użycia wskaźnika,
- przeterminowany, źle przechowywany lub nieprawidłowo odczytany test,
- problem z dopływem wody, pary, zasilaniem lub samym urządzeniem.
Nie zakładaj automatycznie, że winny jest test albo operator. Zapisz ustalenia i działania korygujące. Jeżeli przyczyna może leżeć po stronie urządzenia, skontaktuj się z autoryzowanym serwisem lub producentem.
Krok 4: zdecyduj o zakresie wycofania
Zakres może obejmować tylko niezwolniony wsad albo także pakiety przetworzone od ostatniego prawidłowego monitoringu. Decyzja powinna wynikać z udokumentowanej oceny: rodzaju wskaźnika, wyników parametrów fizycznych i chemicznych, metody sterylizacji, rodzaju narzędzi oraz lokalnej procedury.
CDC publikuje protokół postępowania po dodatnim wskaźniku biologicznym w sterylizatorze parowym. To materiał dla placówek ochrony zdrowia i nie zastępuje polskich wymogów ani instrukcji producenta, ale pokazuje, dlaczego decyzji nie należy podejmować na podstawie jednego parametru bez analizy całego procesu.
Krok 5: ponowne przetworzenie i powrót do pracy
Podejrzane pakiety wymagające ponownego użycia przechodzą pełny proces od początku, zgodnie z procedurą dla danego wyrobu. Nie uruchamiaj urządzenia rutynowo tylko dlatego, że kolejny pusty cykl „wygląda dobrze”. Kryteria ponownego dopuszczenia powinny wynikać z instrukcji producenta, procedury placówki, wyniku testów kontrolnych i ewentualnego potwierdzenia serwisu.
Checklista dokumentacyjna po zdarzeniu
- numer cyklu, urządzenia i wsadu,
- wszystkie wyniki monitoringu,
- lista objętych pakietów i ich status,
- opis prawdopodobnej przyczyny,
- działania korygujące i osoba odpowiedzialna,
- wyniki testów przed ponownym dopuszczeniem urządzenia,
- decyzja o zamknięciu zdarzenia.
Podstawy rodzajów monitoringu opisujemy w artykule o testach biologicznych, chemicznych i fizycznych. Terminy kontroli można zaplanować w kalkulatorze terminów sterylizacji.
Najważniejsza zasada
Nie próbuj „naprawiać” samego wpisu. Zabezpiecz narzędzia, sprawdź cały proces, udokumentuj decyzję i dopuść urządzenie do pracy dopiero po spełnieniu kryteriów obowiązujących w Twojej procedurze.
Wypróbuj Sterilo i prowadź wyniki testów razem z cyklami oraz wsadami.